Merel Rutgers

Merel heeft de drang om verhalen te vertellen die nog niet verteld zijn of verhalen die al verteld zijn maar opnieuw gemaakt moeten worden. Het verhaal in een ander daglicht zetten, het een nieuw perspectief geven om de omstandigheid te herschikken en zo mensen samen te brengen, te raken en geraakt te worden. Haar fascinatie ligt bij de mens zijn kunnen en vooral niet kunnen. Dat wat we misschien liever niet willen zien of horen en dat juist bespreekbaar maken. Ik wil het podium gebruiken om te laten zien hoe mooi iets ‘lelijks’ kan zijn. Wanneer ik zelf theater maak of les geef, merk ik dat kunst vaak zorgt voor verrassende uitkomsten. Hierdoor kunnen denk ik, verbindingen worden aangegaan die anders misschien niet tot stand zouden komen. Ik denk dat als we elkaars verhalen beter zouden kennen, we elkaar met andere ogen zouden bekijken. Daarom denk ik dat theater kan zorgen voor het doorbreken van muren tussen mensen wat leidt tot een positieve verandering.

’Kunst is geen kunstje maar een kado’’

Ik heb de drang om verhalen te vertellen die nog niet verteld zijn of verhalen die al verteld zijn maar opnieuw gemaakt moeten worden. Het verhaal in een ander daglicht zetten, het een nieuw perspectief geven om de omstandigheid te herschikken en zo mensen samen te brengen, te raken en geraakt te worden. Mijn fascinatie ligt bij de mens zijn kunnen en vooral niet kunnen. Dat wat we misschien liever niet willen zien of horen en dat juist bespreekbaar maken. 

Verhalen maken

Door corona werden de theaters steeds stiller en maakte ik mij zorgen over mijn toekomst als theatermaakster en docent. Daardoor ben ik op zoek gegaan naar een nieuwe manier van verhalen maken en mensen met elkaar verbinden. Dit afstudeerjaar ben ik ook begonnen bij HKU-X ; een Community voor (bijna) afgestudeerde met een ondernemerschap traject. Hier ben ik bezig geweest met het opzetten van mijn eigen sociale creatieve onderneming. Het KunstkKado leert je om gedwongen geïnteresseerd te zijn in de ander en daardoor ook over jezelf te leren. Niks is mooier dan je laten verrassen doordat wat nog onbekend terrein voor je is. Hiervoor heb ik een methodiek en een maakstrategie ontworpen. De methodiek leent zich meer voor (zorg) instellingen waarbij ik kwetsbare doelgroepen een stem wil geven door middel van kunst. 

De ander

De maakstrategie is bedoeld voor culturele instellingen en/of het (kunst)onderwijs. De maakstrategie leert je maken door de focus bij de ander te leggen en daardoor je innerlijke criticus los te laten en dichter bij je eigenaarschap te komen. Dit laatste sluit tevens aan bij mijn scriptie omdat ik daar onderzoek hoe je de stem van de innerlijke criticus onderdeel kan laten zijn van het creatieve maakproces. Beide methodes hebben gemeen dat ze vertrekken vanuit de ander. 

Bestaan vieren

Ik heb de wens om mensen weer meer te verrassen want dat is de meest puurste vorm van raken en geraakt worden. In deze wereld, waarin alles steeds sneller gaat en afstand wordt opgelost met het versturen van digitale hartjes, is het belangrijk dat we elkaar echt zien en horen. We hebben geen tijd meer voor échte aandacht en vergeten daardoor elkaar en onszelf. Het KunstKado is een middel om in contact te komen via de ander met jezelf. Het uiteindelijke kado ontstaat uit het contact met de ontvanger en staat symbool voor zijn of haar levensverhaal. Dit kan in de vorm van een kunstwerk, lied, tekst, film of het kan bestaan uit een andere kunstdiscipline of een mix hiervan. Het initiatief is een win-win situatie waarin kunst en maatschappij elkaar raken. Het is bedoeld om mensen die niet gezien worden een kado te geven waarin zij de hoofdrol spelen om zo hun bestaan te vieren. Iedereen heeft namelijk een verhaal dat uitgepakt moet worden. 

Arnhem – Theaterstudent Merel Rutgers (26) overhandigde onlangs aan Arnhemmer Evert Mouw (70) een Kunst Kado. In het kader van haar Kunst Kado project maakt een kunstenaar een cadeau voor een ander. Dat cadeau ontstaat uit het contact met die ander en staat symbool voor zijn of haar levensverhaal.

Lepel me

Ik vind het mooi en tegelijk een uitdaging om theater tastbaar te maken dan alleen een herinnering. 

Mijn eindwerk ‘Lepel me’ is daarvan het bewijs; dat heeft zich ontvouwt tot een installatie met een thuis-ervaring. ‘Lepel me’  is een slaapverhaal voor grote en kleine lepels. Over vol zitten en onvervuld tegelijkertijd zijn. De theaters zaten dicht en we kregen geen nieuwe verhalen meer voorgeschoteld dus moeten we zelf de verhalen boven tafel oplepelen en delen. Daardoor is het lepeltheater wakker geworden; een thuiservaring voor jou van alle andere lepels die niet slapen kunnen.  In mijn eindwerk ga je slaapwandelen terwijl je nog wakker bent en proberen we antwoord te vinden op de vraag wie je wilt zijn, groot of klein. Van welk verhaal over jezelf oplepelen word jij moe maar houdt je wakker? 

En lig je dan Lepeltje lepeltje of lepel jij liever alleen? Met mijn eindwerk heb ik mensen in de nacht een stem proberen te geven en de eenzaamheid die wij allemaal in ons hebben een plek gegeven.  

De kracht van een kado; de onverwachte verrassing is in mijn eindwerk de lepel geworden. Dit jaar tijdens de regie-week was er geen drankje in de kantine om na te praten over de voorstelling of een snoepzakje achteraf maar een lepel voor de terugweg. De lepel op je deurmat is een kado omdat je de ervaring als verrassing naar iemand kan doorsturen. Tegelijkertijd dient het als middel om de verbinding tot de inhoud toegankelijker en en persoonlijker te maken omdat je een relatie aan gaat met het object. 

Het contact en het kado kunnen op die manier een herkenning zijn. Een bevestiging van jouw bestaan. Dit kunstproject kan een mooie samenkomst zijn van ontmoetingen die plaatsvinden en die anders misschien niet tot stand zouden komen. Ik ben op zoek naar initiatieven die kunnen bijdragen aan nieuwe ontmoetingen.